ترک خوردن سرامیک دیوار و کف یکی از مشکلات رایج در فضاهای مسکونی و تجاری است که علاوه بر کاهش زیبایی ظاهری، میتواند نشانهای از ایرادهای اجرایی یا ساختاری در ساختمان باشد. این ترکها معمولا بهصورت تدریجی ظاهر میشوند و ممکن است در اثر عواملی مانند زیرسازی نامناسب، نشست ساختمان، تغییرات دما، استفاده از مصالح بیکیفیت یا اجرای غیراصولی نصب سرامیک ایجاد شوند.
شناخت علتهای اصلی ترک خوردن سرامیک کمک میکند تا بتوان از بروز خسارتهای بیشتر جلوگیری کرد و در زمان ساخت یا بازسازی، با انتخاب روشهای درست و مصالح استاندارد، دوام و ماندگاری کف و دیوارها را افزایش داد.
علت ترک خوردن سرامیک دیوار و کف
ترک خوردن سرامیک دیوار و کف یکی از مشکلات رایج در ساختمانهاست که میتواند علاوه بر کاهش زیبایی، باعث نفوذ آب و آسیبهای بیشتر شود. علت ترک خوردن سرامیک دیوار و کف به عوامل متعددی از جمله کیفیت مصالح، اجرای نادرست و شرایط محیطی مربوط میشود. یکی از مهمترین فاکتورها در این زمینه، استفاده از چسب بتن آب بند مناسب است. چسبهای نامرغوب یا استفاده نادرست از چسب آب بندی میتواند باعث شود سرامیک نتواند بهخوبی به سطح زیرین بچسبد و به مرور ترک بردارد. در ادامه مهمترین دلایل ترک خوردن سرامیک دیوار و کف را بررسی میکنیم.

زیرسازی نامناسب و ناهموار
یکی از رایجترین علت ترک خوردن سرامیک دیوار و کف، زیرسازی نامناسب است. سطحی که قرار است سرامیک روی آن نصب شود باید کاملاً صاف، محکم و مقاوم باشد. اگر زیرسازی ناهموار یا دارای ترک و سوراخ باشد، فشار بهطور یکنواخت منتقل نمیشود و سرامیک دچار ترک میشود. استفاده از رزین آب بندی در زیرسازیهای مرطوب یا حساس میتواند به تثبیت سطح و جلوگیری از نفوذ رطوبت کمک کند و از ترک خوردن سرامیک جلوگیری کند.
رزین آببندی باعث میشود سطح زیرین مقاومت لازم را داشته باشد و سرامیک بهصورت یکپارچه روی آن قرار گیرد.
نشست ساختمان و حرکات سازهای
حرکات سازهای و نشست ساختمان از دیگر علت ترک خوردن سرامیک دیوار و کف هستند. ساختمانها به مرور زمان دچار نشست میشوند و این حرکتها فشار غیر یکنواختی به کف و دیوار وارد میکند. استفاده از پاور ژل میکروسیلیس در ملاتها و بتنهای زیرین میتواند انعطاف و مقاومت بالاتری ایجاد کند و اثر حرکات سازهای را کاهش دهد. پاور ژل میکروسیلیس باعث میشود ملات یا بتن زیر سرامیک دوام بیشتری داشته باشد و ترکهای ناشی از حرکت سازهای کمتر ایجاد شود.
تغییرات دمایی و انبساط و انقباض مصالح
سرامیکها تحت تأثیر تغییرات دما منبسط و منقبض میشوند. در محیطهایی با نوسانات دمایی شدید، این حرکتها میتواند باعث ترک خوردن سرامیک دیوار و کف شود. اگر درز انبساط مناسب پیشبینی نشده باشد یا سرامیکها بدون فاصله کافی نصب شوند، فشار حاصل از انبساط و انقباض مستقیماً روی سرامیک وارد میشود و ترکها ظاهر میشوند. این مشکل بهویژه در فضاهای خارجی و مناطقی که در معرض آفتاب مستقیم یا تغییرات فصلی شدید هستند، بیشتر دیده میشود.
استفاده از سرامیک بیکیفیت یا نامرغوب
کیفیت سرامیک تأثیر مستقیمی بر دوام و مقاومت آن دارد. استفاده از سرامیک بیکیفیت یا تولیدات غیر استاندارد باعث میشود که سرامیک در برابر فشار، تغییرات دما یا ضربه مقاومتی نداشته باشد و سریعتر ترک بخورد. حتی اگر چسب و ملات مناسب استفاده شود، سرامیکهای نامرغوب تحت فشارهای معمول ساختمان ترک میخورند. بنابراین انتخاب سرامیک استاندارد، با مقاومت مناسب در برابر رطوبت، حرارت و فشار، از مهمترین عوامل پیشگیری از ترک است.
ملات یا چسب نامناسب و اجرای غیراصولی
یکی دیگر از علت ترک خوردن سرامیک دیوار و کف، استفاده از ملات یا چسب نامرغوب است. ملاتهای غیراستاندارد یا چسبهای قدیمی ممکن است پس از خشک شدن ترک بخورند یا سرامیک بهخوبی به سطح زیرین نچسبد.
استفاده از چسب آببندی مناسب و اجرای اصولی آن باعث میشود که اتصال بین سرامیک و زیرسازی محکم باشد و ترکهای ناشی از فشارهای سطحی یا حرارتی کاهش یابد. اجرای غیراصولی، مانند عدم همتراز کردن سطح سرامیک یا عدم فشار کافی روی آن، میتواند علت ترک خوردن سرامیک دیوار و کف باشد.
نبود درز انبساط در کف و دیوار
درز انبساط یکی از اصول کلیدی نصب سرامیک است که برای جبران انبساط و انقباض مصالح پیشبینی میشود. نبود این درزها باعث میشود تغییرات طول و عرض مصالح فشار را مستقیما روی سرامیک وارد کند و ترک ایجاد شود. فاصله مناسب درز انبساط با توجه به اندازه سرامیک و نوع محیط تعیین میشود و نقش مهمی در کاهش ترکها دارد.
در ساختمانهای بزرگ یا با سرامیکهای بزرگ، نبود درز انبساط میتواند علت اصلی ترک خوردن سرامیک دیوار و کف باشد.
نفوذ رطوبت و آب به لایههای زیرین
رطوبت و آب میتواند از دلایل جدی ترک خوردن سرامیک باشد. نفوذ آب به زیر سرامیک باعث نرم شدن ملات و کاهش چسبندگی میشود و سرامیک به راحتی ترک میخورد یا جدا میشود. استفاده از چسب آببندی و یا رزین آببندی در فضاهای مرطوب، مانند سرویسهای بهداشتی و آشپزخانه، میتواند از نفوذ آب جلوگیری کند و دوام سرامیک را افزایش دهد.
اجرای نادرست بندکشی
بندکشی علاوه بر زیبایی، نقش تثبیت سرامیک را دارد. اجرای نادرست بندکشی، استفاده از مواد بیکیفیت یا ترک خوردن بندها باعث میشود فشار و رطوبت به سرامیک منتقل شود و ترکها ظاهر شوند. بندکشی اصولی و استفاده از مواد مقاوم، مخصوصا در فضاهای مرطوب، از مهمترین اقداماتی است که میتواند از ترک خوردن سرامیک جلوگیری کند.
چرا سرامیک ترک میخورد و چگونه پیشگیری کنیم؟
در مجموع، علت ترک خوردن سرامیک دیوار و کف ترکیبی از عوامل زیر است: کیفیت نامطلوب سرامیک، زیرسازی ضعیف، اجرای غیر اصولی چسب و ملات، نبود درز انبساط، تغییرات دمایی، نفوذ رطوبت و ضربه یا فشار بیش از حد. با استفاده از مصالح استاندارد مانند چسب آببندی برای چسبندگی، رزین آببندی برای تثبیت زیرسازی و پاور ژل میکروسیلیس برای افزایش مقاومت ملات، میتوان احتمال ترک خوردن سرامیک را به حداقل رساند.
همچنین رعایت اصول نصب، تراز بودن سطح، ضخامت مناسب ملات، پیشبینی درز انبساط و محافظت از کف در برابر بارهای سنگین، از مهمترین اقدامات پیشگیرانه است.